Su

Su kesintileri günler veya haftalar sürebilir. Sebep hep aynı: elektrik yokluğu veya bir sabotaj. Sonra araştırma başlar. Önce bodrum kata bir bakarsınız. Sonra Konak'a gidebilirsiniz. Sonra, uzun kuyrukların oluştuğu Bistrik üzerindeki Sedam braće'ye gidebilirsiniz. O da olmazsa, keskin nişancıların altında beklenen Pionirska dolina mahallesine gidebilirsiniz. Su taşıyanlar bunu yapıyor. Güçlerine ve su bidonlarının sayısına göre günde birkaç kez kilometrelerce yol gidiyor ve kuyrukta en az üç saat bekliyorlar. El arabası, bebek arabası ve savaş öncesinde marketlerde kullanılan arabaları olanlar şanslı. Tekerleği olan her şey iş görüyor. Elle taşımaktan kat be kat iyi.

Sarajevo'nun mahallelerinden biri olan Alipasino (Alipaşa) polje'de bir köprü üzerinden geçen su borusu üzerine birileri tarafından kurşunla delikler açılmış ve bu deliklerden su sızıyordu. İnsanlar bu değerli sıvıdan mümkün olduğunca çok toplayabilmek için bu paslı köprünün üzerinde saatlerce bekleşiyordu. Olabilecek en iyi şey yaşadığınız mahallede bir yerlerde bir su kaynağı keşfetmeniz. İnsanlar içinden su akan bir boru bulduklarında önünde uzun kuyruklar oluşturuyorlar ve artık içerisinden akan suyun temiz olup olmadığını pek de umursamıyorlar.

Ama yağmur insanlara avuntu veriyor. Su olukları maalesef hasar görmüş. İnsanlar yağmur altında ellerindeki kovalarla kuyruklar oluşturarak yağmur suyu toplamaya çalışıyor. İnsanlar bu suyu içiyor ve çamaşır yıkamakta kullanıyor. Yağmur suyu saça iyi geliyor, saçlarınızı ipeksi ve ışıltılı yapıyor. Uzun bir saçı bir buçuk litre suyla yıkayabiliyorsunuz. Bütün bedeninizi yıkamak içinse iki ya da üç litre su gerekiyor. Ilık ya da soğuk suyu küçük kaplarla dökünerek yıkanıyorsunuz.

Çamaşır makinesi artık unutulmuş bir ev aleti. Hiçbir işe yaramıyor. Sarajevo kadınları yeniden birinci sınıf çamaşırcılar haline geldiler. Olmayan tek şey çamaşır tokmağı, küllü sabun ve temiz bir ırmak.

Tuvalet içinse atık su toplanıyor ve ve su kaynaklardan ve eğer çok kirli değilse sokaktan getiriliyor.

İçecek

Sarajevo'nun suyu hep ünlü olagelmiştir. Bugünse kaynatılıyor ve tabletlerle temizleniyor. Bir buçuk litreye bir tablet. İki litre suda kullanılmak üzere beyaz bir tablet var ve beş litrede kullanılmak üzere yeşil bir tablet. Yeşil bir tabletiniz olup da yeterince büyük bir kabınız yoksa problem başlıyor. Bu tabletlerin kaynağı bir sır, kimse bilmiyor.

Su ve çay Sarajevo'daki temel içecekler. Alkol istiyorsanız, çok aramanız gerekiyor ve çok pahalı. Meyve suyu ve süt de öyle. Ana-babalar her yerde süt tozu arıyorlar — kutusu 35 DM.